W Europie Zachodniej następuje zmiana modelu samorządu lokalnego: od modelu komitetowego
rady przechodzi się do bardziej „wykonawczo zorientowanych” modeli, takich jak parlamentarne
czy prezydenckie. Przywództwo polityczne stanowi rdzeń wielu ostatnich reform instytucjonalnych
samorządu lokalnego. Wyraźnym celem tych reform jest wzmocnienie władzy wykonawczej
i zapewnienie silnego, widocznego i efektywnego przywództwa. Zmianie uległa na przykład pozycja
burmistrza w Wielkiej Brytanii i Niemczech oraz zarządu w Holandii. Jednym ze sposobów
wzmocnienia przywództwa politycznego jest wprowadzenie bezpośrednich wyborów burmistrza.
Nie we wszystkich państwach dokonuje się tego rodzaju transformacja, w niektórych zmiany zostały
ograniczone do niewielu gmin. Inne są relatywnie odporne na międzynarodową tendencję
reform instytucjonalnych.