Zarobią na kupionych działkach

Gmina może pobierać tzw. rentę planistyczną w sytuacji, gdy gmina uchwaliła nowy albo zmieniała stary miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w wyniku czego wzrosła wartość objętych nim gruntów. Dzięki temu działki określane jako rolne mogły nagle stać się budowlanymi, a ich wartość wzrosnąć kilkakrotnie. Właściciele nieruchomości – gdy zdecydują się na ich sprzedaż – powinni wpłacić do gminnej kasy tzw. rentę planistyczną, która może maksymalnie sięgnąć 30 proc. różnicy między nową, wyższą ceną, a wartością działki przed uchwaleniem planu. Dokładną stawkę procentową opłat ustala rada gminy w planie miejscowym. Jednak art. 63 ust. 3 ustawy pozwala również dopominać się o opłatę z tytułu wzrostu wartości gruntu, choć nowy plan nie powstał. Prawnicy dyskutowali jedynie, czy to rada gminy uchwałą czy wójt (burmistrz, prezydent miasta) decyzją – powinni ustalać, ile procent od wzrostu wartości działki zapłaci sprzedawca nieruchomości objętej decyzją o warunkach zabudowy. Niektórzy właściciele uznali jednak, że nie powinni w ogóle płacić, i sprawy takie trafiły najpierw do samorządowych kolegiów odwoławczych, a następnie do sądów administracyjnych. Sądy w ostatnich wyrokach stają po stronie sprzedających działki. Nie ma podstaw prawnych ani do uchwalania stawek procentowych opłaty od wzrostu wartości nieruchomości przez radę gminy w odrębnej uchwale, ani do naliczania takiej opłaty (i związanego z tym ustalenia wysokości stawki) przez organ wykonawczy gminy – uzasadniała sędzia Małgorzata Stahl wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego.